Những năm gần đây, ném ba điểm điên cuồng gần như đã trở thành một trào lưu lớn ở NBA. Ngay cả trong những màn đối đầu giữa các cầu thủ nội tuyến hàng đầu như Jokic và Wembanyama, ta cũng thấy một phần đáng kể nội dung trận đấu đến từ việc hai bên thi nhau ném ba điểm. Còn vào khoảng năm 2000, khi các cầu thủ nội tuyến hàng đầu giải đấu chạm trán, trận đấu thường đầy rẫy va chạm thể lực, kỹ thuật bước chân ở vị trí thấp, những pha dứt điểm gần rổ phong phú, thường đi kèm bầu không khí căng thẳng "từng tấc đất đều phải giành giật". Duncan và O'Neal, cùng là những cầu thủ nội tuyến tầm cỡ lịch sử, ở thời kỳ đỉnh cao sự nghiệp từng là đối thủ cạnh tranh chính của nhau trên con đường giành chức vô địch. Hai người đã đối đầu tổng cộng 62 lần, mỗi người đã thể hiện ra sao? Bài viết này sẽ cùng nhìn lại.
"Trạng nguyên 97" lừng danh cũng từng khó lòng giành nổi một chiến thắng trước "Cá mập lớn"
Trước khi vào NBA, Duncan đã nổi tiếng vang dội. Từ sớm, nhiều ý kiến bên ngoài đã cho rằng anh có tài năng để trở thành siêu sao ở NBA, giỏi cả công lẫn thủ, khiến nhiều đội NBA "buông trận" để tranh quyền chọn số một. Vào giải đấu, anh cũng thể hiện xuất sắc, ngay đầu sự nghiệp đã liên tiếp được chọn vào Đội hình tiêu biểu thứ nhất. Nhưng khi gặp O'Neal và đội bóng của anh ta, Duncan từng trải qua quãng thời gian khó giành nổi một chiến thắng, thua cả 5 trận đầu tiên trong sự nghiệp trước O'Neal.
Ngay trong lần chạm trán đầu tiên trong sự nghiệp giữa Duncan và O'Neal, hai đội đã giằng co đến hiệp phụ. O'Neal càn quét 34 điểm, 15 rebound, 4 block, còn Duncan chỉ có 19 điểm, 13 rebound. Ở trận sau đó, Duncan cũng rơi vào tình cảnh khó khăn mà phần lớn cầu thủ trong giải gặp phải khi đối đầu O'Neal: gặp rắc rối về lỗi cá nhân nhưng vẫn khó ngăn bước O'Neal muốn làm gì thì làm trong khu vực cấm địa, thời gian thi đấu bị chia cắt manh mún, còn O'Neal ghi 23 điểm, 6 rebound, giúp Lakers dễ dàng đánh bại Spurs; lần đối đầu tiếp theo Lakers thắng đậm 24 điểm.
Mùa giải 1998-99, sau một năm rèn giũa, Duncan ở mùa giải mới vẫn liên tiếp chịu hai thất bại. Ở trận thứ hai, O'Neal ném 17 trúng 11 cả trận, ghi cú đúp 28 điểm, 10 rebound, ngoài ra còn có 3 kiến tạo, 3 cướp bóng, 4 block, dẫn dắt Lakers thắng đậm Spurs 12 điểm. Phải đến lần thứ sáu đối đầu O'Neal, Duncan mới có chiến thắng đầu tiên trong các cuộc chạm trán giữa hai bên. Duncan thi đấu 40 phút cả trận, ghi 21 điểm, 13 rebound, 2 kiến tạo, 2 cướp bóng, 3 block, với màn thể hiện toàn diện cả công lẫn thủ đã giúp Spurs giành chiến thắng, Spurs thắng Lakers 27 điểm.
Mỗi người hai lần trở thành "bàn đạp lên ngôi" của đối phương
Sau khi có chiến thắng đầu tiên trong sự nghiệp trước O'Neal ở trận thứ ba mùa giải chính thức 1998-99, Duncan dường như cũng đã tìm ra bí quyết để thắng O'Neal. Ở vòng hai playoffs, Duncan dẫn dắt Spurs chạm trán Lakers, trung bình mỗi trận ghi tới 29 điểm, 10,8 rebound, 3,3 kiến tạo, 1 cướp bóng, 2 block, hiện diện mạnh mẽ ở cả hai đầu sân. Trong đó, ở trận 3 của loạt đấu, nhờ màn thể hiện xuất sắc trước đó, Duncan đã khiến Lakers phải thay đổi chiến thuật phòng ngự: ngoài việc O'Neal trực tiếp kèm, mỗi khi Duncan xuống vị trí thấp, lại có cầu thủ tuyến ngoài lao vào kèm kép. Dưới áp lực phòng ngự như vậy, Duncan vẫn ghi 37 điểm, 14 rebound, 4 kiến tạo, 3 cướp bóng. Cả loạt đấu, Duncan dẫn dắt Spurs đánh bại Lakers với tỷ số 4-0 rồi lên ngôi vô địch, Duncan có chức vô địch đầu tiên trong sự nghiệp, Spurs cũng có chức vô địch đầu tiên trong lịch sử đội.
Năm 2003, Duncan một lần nữa dẫn dắt Spurs đánh bại O'Neal và Lakers ở playoffs rồi đi đến cuối cùng, nâng cúp vô địch. Spurs loại đối thủ với tổng tỷ số 4-2 để đi tiếp, Duncan trung bình mỗi trận ghi 28 điểm, 11,8 rebound, 4,8 kiến tạo, 1,3 block, đồng thời là cầu thủ ghi điểm và bắt bóng bật bảng nhiều nhất của Spurs; O'Neal trung bình 25,3 điểm mỗi trận, chỉ xếp sau Kobe trong đội.
Duncan và Spurs hai lần đánh bại O'Neal và Lakers ở playoffs, biến họ thành "bàn đạp lên ngôi", và cũng hai lần đóng vai "bàn đạp lên ngôi" của O'Neal và Lakers. Trong giai đoạn O'Neal giúp Lakers ba lần vô địch liên tiếp từ năm 2000 đến năm 2002, ở chung kết miền Tây năm 2001, Lakers đã đáp trả Duncan và Spurs bằng một trận thắng trắng. Ở vòng hai năm 2002, Duncan và O'Neal mỗi người dẫn dắt đội mình chiến đấu vất vả trong loạt đấu. Hai cầu thủ nội tuyến hàng đầu vốn dễ dàng ném chính xác trên 50% và ghi trên 30 điểm, ở loạt đấu này đều chỉ có tỷ lệ ném trúng hơn 40%. O'Neal trung bình 21,4 điểm, 12,2 rebound, 3 block mỗi trận, điểm trung bình đứng thứ hai trong đội; Duncan trung bình 29 điểm, 17,2 rebound, 4,6 kiến tạo, 1 cướp bóng, 3,2 block mỗi trận, là cầu thủ ghi điểm nhiều nhất đội, điểm trung bình hơn người đứng thứ hai là Parker tới 15,2 điểm. Cách biệt lớn nhất giữa Spurs và Lakers trong loạt đấu chỉ là 10 điểm, có hai trận cách biệt cuối cùng chỉ bằng một lượt kiểm soát bóng. Nhưng Duncan rốt cuộc một cây làm chẳng nên non, Spurs thua Lakers với tổng tỷ số 1-4, còn Lakers cuối cùng đi đến tận cùng, hoàn thành cú ăn ba vô địch liên tiếp.
Điểm, rebound và kiến tạo trung bình của Duncan đều vượt trội O'Neal
Năm 2004, Duncan và O'Neal có màn đối đầu đỉnh cao cuối cùng tại playoffs ở thời kỳ đỉnh cao của cả hai. Ở vòng hai, O'Neal trung bình 22,5 điểm, 12,5 rebound, 4,3 block mỗi trận; Duncan 20,7 điểm, 12,2 rebound, 3,3 kiến tạo, 1 cướp bóng, 1,7 block; Lakers đi tiếp với tổng tỷ số 4-2. Mùa giải 2008-09, O'Neal đã chuyển sang Suns, bước vào giai đoạn cuối sự nghiệp nhưng vẫn dốc sức thi đấu trước đối thủ cũ Duncan và Spurs. Trong đó có một trận hai đội phải đến những giây cuối mới phân định thắng thua: Duncan ghi 25 điểm, 17 rebound; O'Neal ghi 23 điểm, 12 rebound, 2 kiến tạo, 1 cướp bóng, 4 block; Spurs chỉ thắng sát nút 1 điểm. Mùa giải 2010-11, Duncan và O'Neal đối đầu lần cuối cùng trong sự nghiệp, tầm ảnh hưởng của O'Neal trong trận đấu đã không còn như trước, chỉ ghi 4 điểm, 1 rebound; Duncan ghi 18 điểm, 5 rebound, 2 block, nhưng Celtics, đội bóng của O'Neal, cuối cùng giành chiến thắng 105-103.
Duncan và O'Neal, với tư cách là những cầu thủ nội tuyến tầm cỡ lịch sử NBA, đều có lối chơi rất đặc trưng. Dù không có những khoảnh khắc ném ba điểm điên cuồng, những kỹ thuật ở vị trí thấp và ném tầm trung phong phú, biến hóa cùng những màn đấu trí khi chiếm vị trí trong khu vực cấm địa của hai người đã để lại vô số khoảnh khắc đặc sắc, trở thành dấu ấn của cả một thời đại.
Nhìn lại thành tích đối đầu trong sự nghiệp giữa Duncan và O'Neal, O'Neal thắng nhiều hơn với thành tích 33 thắng 29 thua, nhưng điểm, rebound và kiến tạo trung bình đều nghiêng về Duncan. Duncan trung bình mỗi trận ghi 23,8 điểm, 12,5 rebound, 3,2 kiến tạo, còn O'Neal trung bình 22,1 điểm, 11,7 rebound, 2 kiến tạo.
